Les trop brèves convergences de la Révolution russe et de l’écologie scientifique
Les trop brèves convergences de la Révolution russe et de l’écologie scientifique Daniel Tanuro  16 janvier 1919. La guerre civile bat son plein. Les troupes blanches de l’amiral Koltchak ont franchi l’O
República Catalana: Manifestació del 7 de desembre a Brussel·les
República Catalana: Manifestació del 7 de desembre a Brussel·les Més de 45.000 catalans han ocupat aquest dijous la capital administrativa d’Europa, Brussel·les. El lema de la manifestació, Wake up, Europe (Des
I AM A CATALAN - OMNIUM CULTURAL
I AM A CATALAN - OMNIUM CULTURAL Freedom, democracy and respect for human rights. These are Europe’s founding values. Values that were achieved at great cost. Values that are under attack right now. Catalonia has al
Entrevista a Albano Dante Fachin:
Entrevista a Albano Dante Fachin: "Catalunya Sí que Es Pot, en su programa electoral, hablaba de “procesos constituyentes no subordinados”, aunque ahora no se acuerde nadie" Pablo Castaño Abaix "Es presenta el ma
Golpe de Estado desde el Estado
Golpe de Estado desde el Estado Josep Maria Antentas 1. Golpe de Estado impulsado por el propio Estado. Ésta es la manera más sencilla de definir la batería de medidas que el gobierno de Mariano Rajoy, con el apoyo
Centenary of the Russian Revolution and the Repudiation of Debt
Centenary of the Russian Revolution and the Repudiation of Debt 23 October by Eric Toussaint Based on El Lissitsky, “Beat the whites with the red wedge”, 1919 In February 1918, the repudiation of the debt by the S
Che Guevara en Discurso socialista
Che Guevara en la ONU (1964) “Porque esta gran humanidad ha dicho basta y ha echado a andar. Y su marcha, de gigantes, ya no se detendrá hasta conquistar la verdadera independencia, por la que ya han muerto más de u
Let us support the struggle of the Catalan people
Let us support the struggle of the Catalan people Statement by the Bureau of the FOURTH INTERNATIONAL Thursday 5 October 2017 After the referendum held on 1 October in Catalonia and the victory of Yes in favour of the
1-O: Dias decisivos
1-O: Dias decisivos Josep Maria Antentas 1. Tras cinco años de eterno procés, en el que la grandilocuencia gestual de sus actores era proporcional a la extraordinaria lentitud de los hechos y a su voluntad constante
El marxismo y los movimientos nacionalistas (1934)
El marxismo y los movimientos nacionalistas (1934) ANDREU NIN.  El pueblo que oprime a otro no puede ser libre. Karl Marx Igualdad completa de derechos para todas las naciones; derecho de las naciones a dispone
Defend the right to self-determination in Catalonia!
Defend the right to self-determination in Catalonia! Statement of the Fourth International Friday 22 September 2017, by Fourth International Bureau On 20 September 2017, the Civil Guard and the Spanish National Police
En defensa de la democracia
En defensa de la democracia Hoy no está en juego solo el futuro de Catalunya sino también el del conjunto del Estado español Esther Vivas La política se vuelve a teñir de blanco y negro y desprende un viejo
David Fernández:
David Fernández: "no vamos a pedir permiso para ser libres ni al Estado ni a Podemos" Sato Diaz David Fernández lleva una agenda frenética. Está echando el resto en estos días previos al 1-O, cuando está convocad
Comunicado de Anticapitalistas en defensa del referendum en Catalunya
Comunicado de Anticapitalistas en defensa del referendum en Catalunya El Parlament de Catalunya ha aprobado la ley que da cobertura a la convocatoria del referéndum del 1 de octubre. Consideramos esta ley legítima, re

Αναζήτηση

Articles

Kατάργηση χωρίς καταγγελία

Kατάργηση χωρίς καταγγελία

Γιώργου Κατρούγκαλου, Καθηγητή Δημοσίου Δικαίου ΔΠΘ

 Προφανώς το πρόβλημα της εξόδου από την κρίση δεν είναι νομικό, ούτε καν κυρίως οικονομικό. Είναι βαθύτατα πολιτικό. Από τη νομική άποψη, όμως, που παρουσιάζεται εδώ, τα πράγματα είναι απλά:

  • Τα μνημόνια καθ’ εαυτά δεν αποτελούν διεθνείς συμβάσεις. Συνεπώς από αυτά δεν απορρέουν διεθνείς υποχρεώσεις της χώρας, ούτε η εφαρμοστική τους νομοθεσία έχει τυπική ισχύ ανώτερη από τον κοινό νόμο.
  • Ούτε από τις δανειακές συμβάσεις απορρέουν δεσμεύσεις με υπερνομοθετική ισχύ, εφόσον αυτές δεν έχουν κυρωθεί σύμφωνα με το Σύνταγμα.

Συνεπώς, όλοι οι μνημονιακοί νόμοι μπορεί να καταργηθούν με νέο νόμο, με απλή πλειοψηφία, χωρίς να απαιτείται προηγούμενη καταγγελία καμιάς σύμβασης.

 

Ειδικότερα:

-Η θέση περί της πολιτικής και όχι νομικής φύσης των μνημονίων έγινε, ορθά, δεκτή από την πρόσφατη απόφαση της Ολομέλειας του Συμβουλίου της Επικρατείας 668/2012. Άλλωστε, το ίδιο το μνημόνιο χαρακτηρίζεται από το νόμο ως «σχέδιο προγράμματος», ενώ στο κείμενο του αυτοπροσδιορίζεται ως «σχέδιο δράσης».

-Περαιτέρω, και οι δύο Δανειακές Συμβάσεις (του πρώτου και του δεύτερου μνημονίου) έπρεπε να κυρωθούν από τη Βουλή, σύμφωνα με το άρθρο 36 παρ. 2 του Συντάγματος. Παρόλα αυτά –και ανεξαρτήτως του ζητήματος της ανάγκης ύπαρξης αυξημένης ή όχι πλειοψηφίας για αυτό-  καμιά από τις δύο δεν κυρώθηκε σύμφωνα με το Σύνταγμα.  Η πρώτη κατατέθηκε προς κύρωση το Μάιο του 2010, αλλά μετά αποσύρθηκε, η δεύτερη εγκρίθηκε από τη Βουλή δύο φορές ως σχέδιο, μία φορά ως παράρτημα  του ν. 4046/2012, και  μία ως Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου. Ουδέποτε όμως ήρθε για κύρωση στη Βουλή μετά την υπογραφή της.

Οι εν λόγω συμβάσεις, εάν είχαν κυρωθεί συνταγματικά, θα θέσπιζαν διεθνείς υποχρεώσεις σε βάρος της χώρας, με τυπική ισχύ ανώτερη από το νόμο, σε αντίθεση με τον μη δεσμευτικό χαρακτήρα των μνημονίων. Εφόσον αυτό όμως δεν συνέβη, δεν υπάρχει κανένα νομικό εμπόδιο για μία νέα κοινοβουλευτική πλειοψηφία να ανατρέψει τα μνημονιακά μέτρα. Μάλιστα, για μερικά από αυτά, όπως, π.χ. για την κατάργηση των πρόσφατων ρυθμίσεων για τη μετενέργεια, που διαλύουν το εργατικό δίκαιο και τη συλλογική αυτονομία, δεν απαιτείται καν τυπικός νόμος, αλλά αρκεί απλή Πράξη του Υπουργικού Συμβουλίου.

Είναι, βέβαια, αλήθεια ότι σε μία τέτοια περίπτωση οι δανειστές μας ενδέχεται να καταγγείλουν από την δική τους μεριά τις δανειακές συμβάσεις, επικαλούμενοι ως λόγο καταγγελίας την κατάργηση των μνημονιακών ρυθμίσεων. Τούτο δεν θα σημαίνει την έξοδο της χώρας από το Ευρώ, που είναι νομικά αδύνατη, εφόσον δεν υπάρχει παρόμοια πρόβλεψη στις Συνθήκες. Θα συνεπάγεται, όμως, την διακοπή της χρηματοδότησης, πράγμα που δεν θα είναι χωρίς συνέπειες για τη χώρα, ενόψει του πρωτογενούς ελλείμματος που ακόμη αντιμετωπίζει.

Καθόλου δεν είναι βέβαιο, όμως, ότι οι δανειστές μας θα επιλέξουν τη ρήξη. Και αυτό γιατί τότε θα είναι ελεύθερος ο δρόμος  για την ενεργοποίηση του βασικού όπλου που έχει η χώρα μας βάσει του διεθνούς δικαίου: Να επικαλεστεί «κατάσταση ανάγκης» για να διακόψει την πληρωμή του χρέους. Σύμφωνα με γενική αρχή του δικαίου (σύμφωνα και με σχέδιο σύμβασης για την Ευθύνη των Κρατών που έγινε δεκτό από τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ το 2001) τα κράτη μπορούν να επικαλεστούν παρόμοιο λόγο μη συμμόρφωσης σε διεθνή τους υποχρέωση, όταν αδυνατούν να ανταποκριθούν ταυτόχρονα στις βασικές κοινωνικές τους λειτουργίες και στην ικανοποίηση των δανειστών τους.

Συνεπώς, αντίθετα με το κλίμα φόβου που καλλιεργούν τα φερέφωνα του κόμματος του μνημονίου, η υποταγή δεν αποτελεί μονόδρομο.

scroll back to top